VPN ingilis dilində “virtual özəl şəbəkə” deməkdir. Normal şəraitdə istifadə etdiyimiz cihazlar internet xidmət provayderimiz vasitəsilə birbaşa internetə qoşulsa da, VPN cihazımızla başqa kompüter arasında təhlükəsiz əlaqə yaradaraq şəxsi şəbəkə yaradır.
Beləliklə, biz başqa bir cihazın internet bağlantısından istifadə edərək internetə daxil oluruq. Bu yolla şəxsiyyətimiz və internet fəaliyyətimiz məxfi qala bilər. VPN-lər masaüstü kompüterlərdə, noutbuklarda, planşetlərdə və telefonlarda, çox vaxt korporativ iş mühitlərində istifadə olunur ki, işçilər ofisdən kənarda və uzaqdan işləyərkən şəxsi əməliyyat sistemlərinə təhlükəsiz şəkildə daxil ola bilsinlər. Bununla belə, VPN-lər istifadəçilərin onlayn fəaliyyətlərini başqa ölkələrdəki kompüterlərə yönləndirməklə hökumət senzurasını və internetə giriş məhdudiyyətlərini yan keçməkdə də təsirli ola bilər. Məsələn, müəyyən bir ölkədə müəllif hüququ olmayan filmə VPN vasitəsilə daxil olmaq mümkün ola bilər. Bəzi ölkələr VPN serverlərini bloklamağa çalışsalar da, yeniləri daim göründüyü üçün girişi tamamilə məhdudlaşdırmaq çox vaxt mümkün olmur. Digər tərəfdən, bəzi VPN serverləri istifadəçilərinin məlumatlarını qeyd etdiyinə görə tam məxfilik təmin olunmaya bilər. Bununla belə, VPN-ə üstünlük verilir, çünki o, istifadəçilərin IP ünvanını gizlətməklə məxfilik və təhlükəsizliyi artırır. Yerinizdən və cihazın növündən asılı olaraq, özünüz VPN server yarada bilərsiniz. Bununla belə, bunun üçün ən çox üstünlük verilən və ən praktik üsul VPN-in istifadə oluna biləcəyi veb saytlardan birinə baş çəkmək və ya proqramlardan birini yükləmək, qeydiyyatdan keçmək və prosessorunuza uyğun versiyanı yükləməkdir. Bu saytların əksəriyyəti ödənişlidir, lakin bəziləri ilk dəfə istifadə etdiyiniz zaman sınaq müddəti üçün məhdud pulsuz xidmət təqdim edir. Tətbiqlər istifadə zamanı ödəniş də ala bilər. Bəzi hallarda, sınaq müddətinin sonunda geri qaytarıla bilər. Qeydiyyatdan keçmək və VPN-ə qoşulmaq üçün seçim üzərinə kliklədiyiniz zaman istifadə olunan şəbəkə IP ünvanını gizlədərək uzaq server vasitəsilə yönləndirilir. Cihaz onun qoşulduğu VPN ilə eyni yerli şəbəkədə olduğunu müəyyən edir. Bu, coğrafi baxımdan bloklanmış veb-saytlara daxil olmağı mümkün edir. İnternet provayderi də hansı vebsaytların ziyarət edildiyini aşkar edə bilmir.
Mənbə: BBC news türkçe
Tərcümə etdi: Aynur Mikayılova
