Aralıq dənizi qızdırması nədir? Əlamətləri nədir?
Aralıq dənizi qızdırması təkrarlanan qızdırma, qarın ağrısı, oynaq ağrısı və dəri səpgiləri kimi simptomlarla özünü göstərən irsi xəstəlikdir. Aralıq dənizi, Yaxın Şərq, Şimali Afrika və Cənubi Avropada geniş yayılmış Ailəvi Aralıq dənizi qızdırmasının (FMF) müalicəsi üçün pəhriz və həyat tərzi dəyişiklikləri də tövsiyə oluna bilər. Bu dəyişikliklərə məşq, nizamlı yuxu, stressin azaldılması və sağlam qidalanma kimi amillər daxildir.
Ani başlayan hərarət, qarın ağrısı, döş qəfəsində ağrı, oynaqlarda ağrı və şişkinlik, ishal və qəbizlik kimi əlamətlərlə müşayiət olunan FMF-nin nə olduğu maraq doğurur. FMF irsi xəstəlikdir və adətən Aralıq dənizi regionunda müşahidə olunur.
Aralıq dənizi qızdırması nədir?
Aralıq dənizi qızdırması irsi xəstəlikdir, adətən Aralıq dənizi ölkələrində rast gəlinir, təkrarlanan qızdırma tutmaları, qarın ağrısı, döş qəfəsində ağrılar, oynaq ağrıları, dəri səpgiləri və digər simptomlarla müşahidə olunur.
Aralıq dənizi qızdırması xüsusilə Türkiyə, Yunanıstan, İtaliya və Şimali Afrika ölkələrində yaygındır. Genetik xəstəlik olan Aralıq dənizi qızdırması orqanizmdə iltihab prosesində iştirak edən zülalların istehsalında pozulma nəticəsində yaranır.
Aralıq dənizi qızdırmasının simptomlarına təkrarlanan qızdırma tutmaları, qarın ağrısı, oynaq ağrısı, dəri səpgiləri və bəzən döş qəfəsində ağrılar daxildir. Müalicə simptomlara yönəldilir və əsasən antiinflamatuar dərmanlardan istifadə etməklə aparılır. Şiddətli simptomları olan xəstələri izləmək xüsusilə vacibdir.
Aralıq Dənizi Qızdırmasının Əlamətləri Hansılardır?
Aralıq dənizi qızdırması təkrarlanan qızdırma tutmaları, qarın ağrısı, oynaq ağrıları, dəri səpgiləri, zəiflik və yorğunluq kimi simptomlarla müşayiət olunan irsi xəstəlikdir. Bundan əlavə, bəzi xəstələrdə sinə ağrısı, nəfəs darlığı, baş ağrısı, ürəkbulanma və qusma kimi simptomlar ola bilər. Simptomlar adətən 24-72 saat davam edir və öz-özünə yox olur.
FMF hücumları adətən uşaqlıq və ya erkən yetkinlik dövründə başlayır və həyat boyu davam edir. Tutmaların tezliyi və şiddəti insandan insana dəyişə bilər. Bəzi xəstələrdə simptomlar yüngül, digərlərində isə daha şiddətli ola bilər.
FMF genetik xəstəlikdir və xüsusilə Türkiyə, Yunanıstan, İtaliya, İspaniya, Şimali Afrika və Yaxın Şərq ölkələrində yayılmışdır. Xəstəliyin simptomları tez-tez digər xəstəliklərlə qarışdırıla bilər, buna görə də düzgün diaqnoz qoymaq üçün həkimə müraciət etmək vacibdir. AAA diaqnozu adətən simptomlar və ailə tarixi əsasında qoyulur və genetik testlə təsdiqlənə bilər.
Aralıq Dənizi Qızdırmasının Müalicəsi Nədir?
Ailəvi Aralıq dənizi qızdırmasının (AAA) müalicəsi simptomlara yönəldilir və məqsəd simptomları aradan qaldırmaq və qıcolmaların tezliyini və şiddətini azaltmaqdır. Müalicə xəstəliyin şiddətindən və simptomların növündən asılı olaraq dəyişə bilər. Bəzi xəstələr yalnız simptomatik müalicə ilə rahatlaşır, digərləri isə daha aqressiv müalicə tələb edə bilər.
Müalicə seçimlərinə aşağıdakılar daxil ola bilər:
Qeyri-steroid antiinflamatuar preparatlar (NSAİİ) - FMF simptomlarının ən çox yayılmış müalicəsi. Bu dərmanlar ağrıları, atəşi və iltihabı aradan qaldırmağa kömək edir. Aspirin, ibuprofen və naproksen kimi NSAİİlər istifadə edilə bilər.
Kolxisin - Kolxisin AAA hücumlarının qarşısını almaq və simptomları aradan qaldırmaq üçün istifadə olunur. Kolxisinin yan təsirləri arasında ishal, ürəkbulanma və qusma ola bilər.
İnterferon - İnterferon FMF hücumlarının qarşısını almaq və qıcolma tezliyini azaltmaq üçün istifadə olunur. Dərman inyeksiya yolu ilə verilir.
Digər dərmanlar – steroidlər, immunosupressiv dərmanlar və IL-1 inhibitorları kimi digər dərmanlar da FMF müalicəsində istifadə edilə bilər.
AAA müalicəsi üçün pəhriz və həyat tərzi dəyişiklikləri də tövsiyə oluna bilər. Bu dəyişikliklərə məşq, nizamlı yuxu, stressin azaldılması və sağlam qidalanma kimi amillər daxildir.
AAA müalicəsi xəstəliyin şiddətindən və simptomların növündən asılı olaraq dəyişə bilər. Həkiminiz simptomlarınız üçün ən uyğun müalicə variantını müəyyən etmək üçün sizinlə işləyəcək.
Mənbə: Sözcü
Tərcümə etdi: Əli Mehdili
