Son illər okean və dənizlərdə plastik tullantıların artması alimləri ciddi narahat edir. Bu problemin həlli üçün müxtəlif ölkələrdə yeni texnologiyalar hazırlanır. Maraqlı yeniliklərdən biri də dəniz səthində üzən və zərərli tullantıları toplayan ağıllı robotların istifadəyə verilməsidir.
Yeni layihə çərçivəsində hazırlanmış bu robotlar günəş enerjisi ilə işləyir və insan müdaxiləsi olmadan hərəkət edir. Onlar üzərində yerləşdirilmiş sensorlar vasitəsilə plastik, torbalar, şüşə qalıqları və digər tullantıları tanıyaraq xüsusi konteynerlərə yığır. Daha sonra konteynerlər boşaldılır və tullantılar emala göndərilir.
Layihənin rəhbərləri bildirir ki, bu robotlar təkcə tullantıları toplamaqla kifayətlənmir, həm də suyun temperaturu, duzluluğu və çirklənmə səviyyəsi barədə məlumat toplayır. Bu məlumatlar elm adamlarına dəniz ekosisteminin vəziyyətini daha dəqiq qiymətləndirməyə kömək edir.
Mütəxəssislərin sözlərinə görə, dəniz canlılarının həyatı üçün ən böyük təhlükələrdən biri plastik parçalarıdır. Balıqlar və quşlar bəzən bu plastikləri qida ilə səhv salır və bu səbəbdən zərər görürlər. Yeni robot sistemləri isə tullantıların suya yayılmasının qarşısını almağa kömək edir.
Layihə artıq bir neçə sahil şəhərində sınaqdan keçirilib və müsbət nəticələr əldə olunub. Gənclər və könüllülər də prosesə qoşularaq maarifləndirmə tədbirləri keçirir, insanları tullantıları məsuliyyətlə atmağa çağırırlar.
Ekspertlər hesab edir ki, belə texnologiyalar geniş tətbiq olunsa, gələcəkdə dənizlərin təmizlənməsi daha sürətli və təhlükəsiz şəkildə həyata keçirilə bilər. Bu layihə həm robot texnologiyası, həm ekoloji düşüncə, həm də könüllülük hərəkatının birləşməsi kimi qiymətləndirilir.
Mənbə: Science American
Tərcümə etdi: Turqut Ansari
