Heyvanın güzgüdəki əksinin başa düşdüyünü necə bilmək olar? Alimlər bunu öyrənməyə çalışıblar. Bunu etmək üçün, yuxu yatan heyvanın alnına qoxusuz boya ilə bir işarə qoyulur — bu işarə yalnız güzgüdə görünə bilər.
Əvvəlcə "güzgü testi" şimpanze ilə aparılıb. Şimpanzelerin üzünə dodaq boyası çəkilib və güzgüyə yaxınlaşaraq onu yumağa başlayıb. Güzgü arxasında heyvanı axtarmağa çalışmayıb, bunun öz üzündə dodaq boyası olduğunu başa düşüb. Bununlada böyük meymunların — şimpanze, qorilla və orangutanların asanlıqla güzgü testindən keçdikləri ortaya çıxıb.
Sonra bu təcrübə digər meymunlarla aparılmağa başlanılıb (məsələn, kapuçinlərlə). Bunlar yun qapağı olan gülməli meymunlardır, ağıllı və çox sosialdırlar. Güzgüdəki əkslərinə kapuçinlər kənar bir heyvan və ya mümkün düşmən kimi reaksiya vermirlər. Onlar öz əkslərinə həmkar kimi yanaşır, ona öz qruplarının tanınmış üzvü kimi diqqət əlamətləri göstərirlər. Ancaq güzgüdə özlərini gördüklərini anlamırlar.
Son illərdə bir çox elmi əsər ortaya çıxıb. Müəllifləri fildən qarışqaya qədər müxtəlif heyvanlarda özünüdərk öyrənmək üçün güzgü testindən istifadə ediblər. Güzgü testi ilə aparılan təcrübələr göstərib ki, hətta insanlar özlərini güzgüdə dərhal tanımamağa başlayırlar, yalnız bir il yarımdan sonra bu proses başlayır. Heyvanlardan bütün böyük meymunlar, həmçinin fillər, delfinlər və qatil balinalar güzgü testindən keçə bilirlər. Güzgünü suyun altına qoysanız, delfinlər ətrafa toplaşırlar və sözün əsl mənasında üzlər düzəltməyə başlayırlar. Ancaq bəzi quşlar özlərini güzgüdə tanıyırlar, məsələn, Magpies və qarğalar.
Ancaq itlər, pişiklər və tutuquşular da (çox ağıllı olsalar da) güzgü testi uğursuz görünür. Əslində, elm adamları hələ də bu barədə mübahisə edirlər. Beləliklə, evinizdə it, pişik və ya tutuquşu varsa, ev heyvanınızın güzgüdə özünü tanıyıb-tanımadığını yoxlaya bilərsiniz.
Mənbə: наука.рф
Tərcümə etdi: Aysel Mehtizadə
