24media.az-ın budəfəki müsahibi dietoloq Şumarə Qaracayevadır. O, mədə və bağırsaq sağlamlığının insan orqanizmi üçün əhəmiyyətindən və bu sistemin düzgün işləməsi üçün lazım olan qida rasionlarından danışıb.
-Həzm sisteminin sağlamlığını qorumaq üçün nələrə diqqət yetirməliyik?
Həzm sistemi sadəcə qidaların sovrulması üçün deyil, həm də immun sisteminin möhkəmləndirilməsi, hormon balansının qorunması və hətta psixoloji sağlamlıq üçün vacibdir. Bağırsaq mikroflorasının sağlam olması həyat keyfiyyətini yüksəltməyə kömək edir.
Sağlam həzm sistemi üçün 7 qızıl qayda bunlardır:
1. Düzgün və balanslı qidalanma
Şəkərli, emal olunmuş və həddindən artıq yağlı qidalar həzm sisteminə zərər verə bilər. Bunun əvəzinə təbii, liflə zəngin və tam qidalara üstünlük verilməlidir. Bu, bağırsaq mikrobiotasının sağlam qalmasına kömək edir.
2. Su qəbulunu artırmaq
Su qidaların həzmini asanlaşdırır, orqanizmin toksinlərdən təmizlənməsini dəstəkləyir və qəbizlik probleminin qarşısını alır. Gündəlik ən azı 1,5-2 litr su içmək tövsiyə olunur.
3. Lifli qidalara üstünlük vermək
Bağırsaq bakteriyalarının sağlam qalması üçün lif vacib qidalardan biridir. Yulaf, paxlalılar, kəpək, meyvə və tərəvəzlər lif mənbəyi kimi gündəlik rasiona daxil edilməlidir.
4. Probiyotik və prebiotiklərlə bağırsağı gücləndirmək
Probiyotiklər(qatıq, kefir, kələm turşusu, kombuça) bağırsaq üçün faydalı bakteriyaları təmin edir. Prebiotiklər(sarımsaq, soğan, banan, qulançar, yulaf) isə bu bakteriyaların qidalanmasına kömək edir.
5. Stressi idarə etmək
Xroniki stress bağırsaq divarını zədələyə və sızan bağırsaq sindromuna səbəb ola bilər. Bunun qarşısını almaq üçün meditasiya, nəfəs texnikaları və fiziki aktivlik tövsiyə edilir.
6. Antibiotik istifadəsinə nəzarət etmək
Antibiotiklər bağırsaqdakı faydalı bakteriyaları da məhv edə bilər. Ona görə də, yalnız həkim tövsiyəsi ilə qəbul edilməli və istifadədən sonra probiyotiklərlə bağırsaq florası bərpa olunmalıdır.
7. Yuxu rejiminə əməl etmək
Gündə 7-9 saat keyfiyyətli yuxu bağırsaq mikrobiotasının balansını qoruyur və immun sistemini gücləndirir.
-Bağırsaq sağlamlığı üçün hansı qidalara üstünlük verilməlidir?
Bağırsaq sağlamlığını qorumaq üçün həkimlər tərəfindən nəzərdə tutulan qidaları rasiona daxil etməyi tövsiyə edilir. Bunlar:
Yaşıl yarpaqlı tərəvəzlər – ispanaq, kəvər, cəfəri
Meyvələr – alma, armud, banan, giləmeyvələr
Tam taxıllar– yulaf, qəhvəyi düyü, qarabaşaq
Paxlalılar– noxud, mərci, lobya
Fermentasiya olunmuş qidalar – kefir, yoğurt, kələm turşusu
Omega-3 mənbələri– qoz, çia toxumu, kətan toxumu, dəniz balıqları
Nəticədə, sağlam mədə və bağırsaq üçün balanslı qidalanmaq, kifayət qədər su içmək, gündəlik həyatda stressi idarə etmək mütləqdir. Bu tövsiyələrə əməl olunduğu təqdirdə həzm sisteminizi gücləndirə və ümumi sağlamlığınızı yaxşılaşdıra bilərsiniz.
Fatimə Mustafayeva
