Fərdlərin valideynlərinə bənzəyən insanlara qarşı romantik hisslər bəsləməsi iddiasının mənşəyi Ziqmund Freydin Edip kompleksi nəzəriyyəsinə əsaslanır. Freydin nəzəriyyəsinə görə oğlanlar anaları kimi olan qızları xoşlayırlar və eyni cinsdən olan atalarına qarşı qısqanclıq, qəzəb kimi hisslər keçirirlər. Əslində bu vəziyyət oğlanla atası arasında anasına sahib çıxmaq yarışına bənzəyir.
Bənzər bir nəzəriyyə Karl Qustav Yunq tərəfindən irəli sürülən Elektra kompleksidir. Yunqa görə, balaca qızlar atalarına daha çox meyillidirlər. Lakin bu gün bu iki nəzəriyyənin doğruluğunu şübhə altına almağın faydalı olduğunu söyləmək olar.
Valideynə bənzəyən partnyorlar tapmağın arxasında bioloji və psixoloji amillər ola bilər.
St.Andrews Universitetində edilən araşdırmada məlum olub ki, kişilər ümumiyyətlə analarına bənzəyən partnyorları cəlb edirlər.
Tədqiqatçılar iştirakçılara bir anlıq kişi və qadın fotolarını göstərdilər və iştirakçılara demədən iştirakçıların əks cinsə bənzədilmiş fotoşopla çəkilmiş şəklini nümayiş etdirilən fotolar arasına əlavə etdilər. Başqa sözlə, qadın iştirakçılar kişi, kişi iştirakçılar isə qadındır. Bundan sonra iştirakçılar özlərinin dəyişdirilmiş fotoşəkillərini cəlbedici hesab edirlər və tədqiqatçılar bunun iştirakçıların analarını və ya atalarını xatırladıqları üçün olduğunu söyləyirlər. Lakin tədqiqatçılar bu vəziyyətin səbəbini iştirakçıların körpəlikdə öz davranış xüsusiyyətlərini göstərməsi və öz hallarını valideynlərinin fiziki və davranış görünüşü ilə müqayisə etməsi ilə izah edirlər.
Valideynlərə bənzəyən tərəfdaş seçimində sosial amillərin təsirini unutmamalıyıq.
Araşdırmalara görə, partnyor seçimində təkcə fiziki və davranış xüsusiyyətləri deyil, həm də partnyorun təhsil səviyyəsi, dünyagörüşü, sosial mühiti, dəyərləri, inancları və həyat tərzi təsirli ola bilər.
Mənbə: webtecno
Tərcümə etdi: Fatimə Cabbarlı
