24media.az "İncəsənətin inciləri" rubrikası üçün "Biomorfizm cərəyanı" haqda qısa icmalı təqdim edir.
Biomorfizm cərəyanı XX əsrin əvvəllərində yaranan və canlı orqanizmlərin formaları və strukturlarından ilham alan bir incəsənət cərəyanıdır. Bu cərəyan, xüsusilə təbiətin orqanik formalarından istifadə etməklə, sənətçilərin yaradıcılıqlarında təbiətin gözəlliklərini və kompleksliyini əks etdirməyə çalışır. Biomorfizm, bəzən abstrakt sənətlə qarışdırılsa da, onun əsas fərqi canlı və orqanik formaları təqlid etməsidir.
Biomorfizmin kökləri XX əsrin əvvəllərinə, xüsusən də 1930-cu illərə qədər uzanır. Bu dövrdə sənətçilər təbiətin kompleks və dəyişkən formalarından ilham alaraq, onları öz əsərlərində əks etdirməyə çalışırdılar. Biomorfizmin əhəmiyyətli nümayəndələrindən biri Hans Arp idi. O, öz əsərlərində təbiətin orqanik formalarını abstrakt və sadə şəkildə əks etdirməklə tanınmışdır. Onun işləri, biomorfizmin əsas prinsiplərindən biri olan təbiətin təbii axışını və ritmini vurğulamağa çalışırdı.
Biomorfizm, müasir incəsənətdə müxtəlif sahələrdə tətbiq olunmuşdur. Məsələn, rəssamlıqda, biomorfik formalar müxtəlif rənglər və teksturalarla birləşdirilərək təbiətin gözəlliklərini və dəyişkənliyini əks etdirir. Həmçinin, heykəltəraşlıqda biomorfik formalar istifadə edilərək, təbiətin dinamikliyini və hərəkətini əks etdirən heykəllər yaradılır. Məsələn, Henri Moore və Barbara Hepworth kimi heykəltəraşlar, biomorfik formaları öz əsərlərində istifadə edərək, təbiətin orqanik formalarının incəliyini və estetikliyini vurğulamağa çalışmışlar.
Biomorfizmin əsas xüsusiyyətlərindən biri, onun təbiətin dinamik və dəyişkən formalarını əks etdirməsidir. Bu cərəyanın sənətçiləri, təbiətin formalarını təqlid edərək, onların gözəlliklərini və kompleksliyini vurğulamağa çalışırlar. Bu, həm də təbiətin bir hissəsi olduğumuzu və onunla harmoniyada yaşamalı olduğumuzu xatırladır. Biomorfik formalar, bəzən tanınan təbiət formalarını (məsələn, bitkilər, heyvanlar və ya mikroorqanizmlər) əks etdirə bilər, amma bəzən də tamamilə abstrakt və fantastik formalar ola bilər.
Hazırladı: Gülay Qəribova
Mənbə: https://www.ecobuild.com.tr/amp/biyofilik-tasar%C4%B1m-veya-dizayn-nedir
