Karbonmonoksit zəhərlənməsi nədir?
Karbonmonoksit zəhərlənməsi bədənə daxil olan bu qazın oksigen daşıma qabiliyyətini maneə törətdiyi və erkən diaqnoz qoyulmadığı təqdirdə həyati təhlükəsi olduğu zaman baş verir. Zəhərlənmənin irəli mərhələlərində koordinasiya pozğunluğu, şüurun itirilməsi və ürək ritminin pozulması kimi daha ciddi simptomlar meydana çıxır. Dəm qazı ilə zəhərlənmənin simptomları məruz qalma müddətindən və intensivliyindən asılı olaraq dəyişir. Simptomlara daxildir:
Baş ağrısı
Başgicəllənmə
Ürəkbulanma
Qusma
Yorğunluq
Daha yüksək səviyyələrdə şüur itkisi, tənəffüs çətinliyi və nevroloji pozğunluqlar baş verir. Ağır zəhərlənmələrdə ürəyin dayanması və ölüm riski artır. Xroniki məruz qalma halında zehni qarışıqlıq, yaddaş problemləri və əzələ zəifliyi kimi uzunmüddətli sağlamlıq problemləri yarana bilər. Uşaqlar, qocalar və xroniki xəstəlikləri olan insanlar karbonmonoksit zəhərlənməsinə daha çox həssasdırlar. Bundan əlavə, daim aşağı səviyyədə karbon monoksitinə məruz qalan insanlar xroniki baş ağrıları, yuxu pozğunluğu və konsentrasiya problemləri ilə üzləşirlər.
Dəm qazı zəhərlənməsində ilk və ən vacib addım insanı dərhal təmiz havaya çıxarmaqdır. Oksigen qəbulu karbonmonoksit molekullarını hemoglobindən ayırmağa və onları bədəndən çıxarmağa kömək edir. Təmiz hava təmin edildikdən sonra tibbi yardım axtarılmalıdır. Xəstəxana mühitində yüksək konsentrasiyalı oksigen terapiyası tətbiq edilir. Hiperbarik oksigen terapiyası daha sürətli sağalmanı təmin edir. Bu müalicə üsulu təzyiqli mühitdə təmiz oksigenin nəfəs almasını nəzərdə tutur və karbonmonoksitin bədəndən daha tez çıxarılmasına kömək edir.
Mənbə: medical park
Tərcümə etdi: Aynur Mikayılova
