Tarixdə 29 yanvar 1892-ci ildə animator Uolt Disney Kanzas Siti Slayd Şirkətində həftəlik 40 dollara rəssam kimi işə başladı. Çoxları hesab edir ki, animasiya tarixi Uolt Disneylə başlayır və bitir. Marağınızı təmin etmək üçün hazırlanmış ilk animasiya mərhələlərinin (b.e. 30.000-dən 1928-ci ilə qədər) qrafikində gəzintiyə çıxaq.
Eramızdan əvvəl 30.000-ci ildə arxeoloji tapıntılar sübut etdi ki, biz ilk dəfə çəkməyi öyrəndiyimizdən bəri hərəkətdə olan şeyləri əyani şəkildə təsvir etməyə çalışırıq. Bunun bariz nümunəsi Şahr-e Sukhtehdə (indiki İran Milli Muzeyi) aşkar edilmiş keçilərin sıçrayışını təsvir edən tunc dövrünə aid saxsı qabdır. Şəkildə saxsı qabın üzərindəki rəsmin reproduksiyasıdır.
1650 - Avropa və Şimali Amerikada sənaye inqilabı hərəkət illüziyasını verən şəkillər istehsal edən maşınların yaradılmasına səbəb oldu. Sehrli fənər şüşə vərəqlərində şəkillərdən istifadə edən bir şəkil proyektorudur. Bəzi vərəqlərdə hərəkət edən hissələr olduğundan, bu, proqnozlaşdırılan animasiyanın ilk nümunəsi hesab olunur. Əgər mərhələlərin rəsmləri ardıcıl olaraq göstərilsəydi, insan gözü onları davamlı bir hərəkət kimi, bir növ flip kitab kimi qəbul edərdi.
1832 - Belçikalı ixtiraçı Cozef Plato, "görmənin davamlılığını" ələ keçirən ilk cihazlardan biri olan fenakistoskopu yaratdı. Fenakistoskop güzgüyə baxdıqda hərəkət illüziyasını verən fırlanan karton diskdən ibarət idi.
1834 - William George Horner zoetropu- müxtəlif şəkillərlə dəyişdirilə bilən bir sıra şəkillərlə örtülmüş fırlanan nağara şəkillər icad etdi.
1876 - Fransız Emile Reynaud "Theatre Optique" - Parisdəki Musée Grévin-də (maraqlıdır ki, indiki mum muzeyi) cəmi 500.000-dən çox ziyarətçiyə 12.800-dən çox şou təqdim edən animasiyalı hərəkətli şəkil sistemini yaratdı.
1906 - J. Stuart Blackton, çox güman ki, ilk film əsaslı animasiya kimi qeyd olunan gülməli üzlərin yumoristik fazalarını yaratdı. Elə həmin il Blekton stop-motion animasiya ideyasını sınaqdan keçirdi, bu ideya obyektin fotoşəkilini çəkməyi, onun mövqeyini bir qədər dəyişdirməyi, yenidən fotoşəkil çəkməyi və s. hərəkətli animasiya yaratmağı əhatə etdi.
1908 - Emile Cohl əl ilə çəkilmiş animasiyadan istifadə edən ilk cizgi filmi olan Fantasmagorie-ni yaratdı və kino tarixçiləri onu ilk animasiya cizgi filmi hesab edirlər. Bu filmi çəkmək üçün Cohl hər bir rəsmini işıqlandırılmış şüşə boşqabın üzərinə qoydu, sonra 700-ə yaxın rəsmə sahib olana qədər növbəti rəsm üzərində dəyişikliklərlə izlədi.
1914 - Winsor McCay “Gerti the Dinosaur” -u yaratdı. Bu qısametrajlı cizgi filmi, daha axıcı hərəkət hissinə yol açmaqda növbəti addımı atdı. Bu texnika Gertiyə öz həyatı olan fərdin varlığını və şəxsiyyətini verdi.
1919 - Pişik Feliks tez-tez ilk cizgi filmi ulduzu hesab olunur. Səssiz film dövründə Pat Sullivan və Otto Messmer tərəfindən yaradılmışdır. Pişik Feliks əlləri arxada, başı aşağı və dərin düşüncələrdə görünür.
1928-ci ildə gənc Uolt Disney Missuri ştatının Kanzas Siti şəhərindəki “Laugh-O-gram Films “studiyasında işləyirdi. İlk əsas personajı olan şanslı dovşan bir neçə kiçik dəyişiklik etdikdən sonra “Mikki Maus” obrazı doğuldu. Disney sinxron səslə ilk cizgi filmi olan Steamboat Willie-ni istehsal edərkən tarix yazdı.
Mənbə: worldtreasures.org
Tərcümə etdi: Gülnisə Əfkari
