Meditasiya etməklə həm zehninizi rahatlaşdıra, həm də bəzi sağlamlıq problemlərinizi azaltmağa kömək edə bilərsiniz. Meditasiya sizi formada saxlayır.
Meditasiya nə edir?
Bizim dövrümüzdə hər şey sürətlə gedir. Gün ərzində onlarla kilometr yol gedirik və tıxac, səs-küy, cib telefonları, e-poçt, sosial media, internet və üz-üzə görüşlər kimi bir çox stimullara məruz qalırıq. Nəticədə bütün günümüz təlaş içində keçir və özümüzə kifayət qədər vaxt ayıra bilmədiyimiz üçün stress bizi heç vaxt tərk etmir.
Beynimiz yorulur və ildə bir-iki dəfə keçirdiyimiz qısa tətillər bu yorğunluğu atmağa kifayət etmir. Ona görə də hamımız ağlımızı boşaltmalı və düşüncələrimizdən uzaqlaşmalıyıq.
İdman etmək və ya hobbi ilə məşğul olmaq kimi fikrinizi təmizləməyin bir çox yollar var. Bunlardan biri meditasiyadır.
Meditasiya insanın düşüncələrindən uzaqlaşaraq konsentrasiya qabiliyyətini artıraraq beynini dincəltdiyi bir üsul olaraq təyin edilə bilər.
Necə meditasiya etməli?
Meditasiyanın müxtəlif növləri var. Bütün bu növlərin əsası konsentrasiya və tənəffüs nəzarətidir. Nəfəs alma nəzarəti ilə müşayiət olunan müəyyən nöqtələrə diqqət yetirərək, insan gündəlik düşüncələrindən uzaqlaşaraq daxili dünyasına doğru səyahətə çıxar və müsbət əhval-ruhiyyəyə girir. Meditasiya müntəzəm olaraq aparılırsa, müsbət əhval-ruhiyyə qalıcı olur və mənəvi daxili nizam-intizam əldə edilə bilər.
Meditasiya ilə istirahət etməyin gözəlliyi və sadəliyi ondadır ki, heç bir avadanlıqa ehtiyacınız yoxdur. Lazım olan hər şey sakit bir yer və hər gün bir neçə dəqiqə vaxtdır. Başlanğıcda gündə 10 dəqiqə meditasiya etmək kifayət edə bilər. Hətta alışdığınız müddətdə gündə iki dəfə beş dəqiqə edə bilərsiniz. Vərdiş qazanmaq üçün hər səhər eyni vaxtda meditasiya etmək məsləhət görülür. Meditasiya zamanı nəyə diqqət yetirdiyiniz və bunu necə edəcəyiniz seçdiyiniz meditasiya növündən asılıdır və yüzlərlə növ meditasiya metodu var, lakin burada sizə başlamaq üçün əsas addımlar verilmişdir:
■ Meditasiya etmək üçün xüsusi bir yer seçin və bu əraziyə şam, buxur və çiçəklər qoyaraq sakit bir mühit yaradın.
■ Kürəyinizi düz tutaraq stulda və ya yerə rahat oturun.
■ Gözlərinizi bağlayın və ya baxışlarınızı meditasiya sahəsində sizə dinclik verən bir şəkil, hər hansı bir simvol və ya obyektə yönəldin.
■ Yavaş, dərin və yumşaq nəfəs alın.
■ Fikrinizi özünüzə və ya obyektə cəmləyin.
■ Bilin ki, aldığınız nəfəslər sizə sülh və əmin-amanlıq gətirəcək. Diqqət yetirin ki, nəfəs aldığınız zaman çıxan hava, su axını ilə sahildən uzaqlaşdığı kimi düşüncələrinizi də uzaqlaşdırır.
■ Bir çox insanlar meditasiya zamanı yüksək səslə oxumağı və ya sanskritcə "sülh" mənasını verən "shanti" sözünü tərənnüm etməyi seçirlər. Bunun əvəzinə öz adət-ənənələrinizdən və inanclarınızdan bir sözü təkrarlaya bilərsiniz. Bu cür sözləri oxumaq və ya oxumaq düşüncələrinizdən uzaqlaşmağa kömək edir.
Bir və ya iki həftə müntəzəm meditasiyadan sonra əhvalınızda və stress səviyyənizdə nəzərəçarpacaq dəyişiklik hiss edə bilərsiniz.
Meditasiya hansı sağlamlıq problemlərinə kömək edə bilər?
Stresslə daha da pisləşə biləcək sağlamlıq probleminiz varsa, meditasiya, xüsusilə, faydalı ola bilər. Bəzi tədqiqatlar göstərir ki, meditasiya aşağıdakı şərtlərin simptomlarını idarə etməyə kömək edə bilər:
● Stress;
● Astma;
● Xərçəng;
● Xroniki ağrı;
● Depressiya;
● Ürək xəstəliyi;
● Yüksək qan təzyiqi;
● Əsəbi bağırsaq sindromu;
● Yuxu problemləri;
● Gərginlikdən yaranan baş ağrıları.
Bu və ya digər sağlamlıq problemlərindən hər hansı biri varsa, meditasiya haqqında həkiminizlə danışaraq öz yolunuzu tapa bilərsiniz. Qeyd etmək lazımdır ki, meditasiya ənənəvi tibbi müalicəni əvəz etmir. Bununla belə, bu, mövcud müalicənizə əlavə edə bilər.
Meditasiyanın bəzi növləri
Zehinlilik Meditasiyası
Zehinlilik meditasiyası zehnini oyaq saxlayaraq özünü, hisslərini və düşüncələrini dinləməyə diqqət yetirməkdir. Bu meditasiyada dik oturduqdan sonra nəfəs almağı və beyninizdən keçən fikirləri heç bir şəkildə maneə törətmədən hiss etməyə əsaslanan bir konsentrasiya prosesi yaşanır. Beyninizdən keçən fikirləri də nəfəsiniz kimi təbii bir proses kimi görür və heç nəyi sorğulamırsız, sadəcə olaraq axınla gedirsiniz. Bu proses zamanı düşüncələriniz bir çay kimi bir-birinin ardınca sərbəst axmalıdır. Beləliklə, özünüzü ən təbii halınızla tanıyırsınız və qarşılaşdığınız bu insanı həmişə lütflə qəbul edirsiniz.
Transsendental meditasiya
Bu, sadə və tətbiqi asan meditasiya üsullarından biridir. Buna görə də bütün dünyada geniş istifadə olunur. Transsendental meditasiya ilə məşğul olmaq üçün sakit və sakit bir yerə ehtiyacınız var. Ətraf mühitdə heç bir stimul olmaması vacibdir. Rahat bir vəziyyətdə yerdə oturursunuz və seçdiyiniz sözləri təkrarlayaraq meditasiyaya başlayırsınız. Transsendental meditasiyada təkrarlanan bu ifadələrə mantralar deyilir. Bəzi meditasiyalarda hər kəsin istifadə etdiyi sözlər, məsələn, “om” təkrarlanırsa, transsendental meditasiyada insan öz seçdiyi söz və söz qruplarından istifadə edir. Bu təkrarlanan sözlərlə insan özünü azad edir və zehni olaraq rahatlaşır. Transsendental meditasiya prosesində insan zamanla öz mantrasını tapır.
Rəhbərli Meditasiya
Bələdçili meditasiyada seansa adətən bələdçi rəhbərlik edir. Bu tip meditasiyada çoxlu müxtəlif üsullardan istifadə olunur. Meditasiya :Şəkilə baxmaq, musiqi dinləmək, qeydə alınmış şifahi təlimata əməl etməklə və ya videoya baxmaqla bələdçi olmadan edilə bilər. Bələdçili meditasiyanın məqsədi bələdçinin rəhbərliyi ilə diqqəti özünə cəmləməkdir.
Vipassana Meditasiyası
Vippasana meditasiyasının əsasları 2500 il əvvəl Hindistanda qoyulub və onun əsası şəfadadır. Bu meditasiyanın altında yatan şəfa anlayışı təkcə xəstəliklərə aid deyil. Bir növ yaşamaq sənəti olaraq görülən bu meditasiya növündə məqsəd ruhən təmizlənmək, xoşbəxtlik və azadlığa nail olmaqdır. Bu yolla insan öz insani iztirabından qurtularaq azad olur. Vipassana meditasiyasını tətbiq edən insan ağıl və maddənin mənşəyinə çataraq özünü dəyişdirməyi hədəfləyir.
Sevgili Xeyirxahlıq Meditasiyası (Metta Meditasiyası)
Metta meditasiyasında insan rahat vəziyyətdə oturur. Birincisi, tənəffüs məşqləri nəfəsə fokuslanaraq həyata keçirilir. Meditasiyanın əsas məqsədi xoş arzuları başqa insanlara yönəltməkdir. Meditasiya zamanı insan əvvəlcə özünə qarşı sevgi və xeyirxahlığı yönəltmək üçün müəyyən edilmiş mantraları təkrarlayır. Sonra cümlələrdəki mövzunu dəyişərək, yaxınları haqqında düşünərək eyni mantraları təkrarlayır. Burada məqsəd onlara qarşı sevgi və xeyirxahlığı yönəltməkdir.
Mənbə: acibadem.com.tr
Tərcümə etdi: Aysel Aslanova
