Numizmatika nədir və nəyi öyrənir? Numizmatikanın tarixə verdiyi töhfələr nələrdir? Numizmatika tarix boyu mövcud olmuş köhnə metal sikkələri öyrənən elm sahəsidir. Numizmatika həm də tarix və arxeologiya kimi elmlər üçün köməkçi mənbə rolunu oynayır və əldə edilən tapıntıların müqayisəsinə imkan yaradır. Bəs, ümumiyyətlə, sikkələrin tədqiqi sahəsini tədqiqat predmeti seçən numizmatika nədir? Numizmatikanın faydaları nələrdir?
Numizmatika tarix boyu pul kimi istifadə edilən sikkələr, medallar və nişanlar kimi əşyaları araşdıran elm sahəsidir. Sikkə istehsalı da adlandırılan numizmatikanın predmeti pul kimi istifadə oluna bilən, yəni mübadilə dəyərinə malik olan metallardır. 18-ci əsrdə ortaya çıxan və bir çox insanlar tərəfindən pul elmi kimi tanınan numizmatika tarix və arxeologiya kimi sahələrlə sıx bağlıdır. Numizmatika nədir?
Numizmatika türk dilinə fransız dilindən daxil olmuşdur. Konseptual olaraq o, sikkə və pul mənasını verən yunan “nomisma” sözündən götürülmüşdür. Bundan əlavə, bir çox insan numizmatikanın nə demək olduğunu maraqlandırır. Numizmatika köhnə sikkələri, medalları və onların tarixini öyrənən və təsnif edən elm sahəsidir. Tarixə kömək edən mənbələrdən biri olan numizmatika, tədqiq etdiyi obyektlərin zamanla xarab olmaması sayəsində arxeologiya elmi ilə sıx əlaqədədir.
Numizmatikanın tarix elmi ilə bilavasitə əlaqəsi olduğu danılmaz faktdır. Numizmatika öz tədqiqat sahəsi ilə artıq mövcud olmayan imperiyaları, şəhərləri və yaşayış məntəqələrini müəyyən etməyə imkan verir. Digər tərəfdən, dövlətlərin və imperiyaların nə vaxt başladığını, bu imperiyaların aldıqları titulları, bu dövrdə gördüyü işləri, məğlubiyyətləri və ya qələbələri bilmək imkanı verir. Digər tərəfdən, numizmatika öz tədqiqat sahəsi kimi puldan transformasiya vasitəsi kimi istifadəni seçdiyi üçün əslində iqtisadi tarixin mənbəyinə çevrildi. Bu prosesdə sikkələr tapıldıqları dövrün iqtisadiyyatı haqqında mühüm ipuçları verə bilər.
Keçmiş dövrlərə aid sikkələri araşdıran numizmatika arxeologiya sahəsinə də kömək edir. Arxeoloqun öz iş yerində qədim sikkə tapması mühüm kəşfdir. İqtisadiyyat, ticarət, ictimai quruluş, iyerarxiya, hərbi və ideologiyalar kimi mühüm hadisələri üzə çıxaran da bu qaynaqdır. Numizmatika elminin tarixə verdiyi digər mühüm töhfə də ondan ibarətdir ki, o, hansı qədim sikkələrin hansı imperiyada, hansı illərdə və hansı imperatorun adına zərb edildiyi barədə tapıntıların yaranmasına xidmət edir.
Mənbə:Habertürk
Tərcümə etdi:Fatimə Şükürova
