Smartfon proqramları, sosial media və süni intellekt dini daha əlçatan edir. Dini inanclardakı son tənəzzülləri yavaşlatmaq kifayətdirmi?
Demoqrafik məlumatlara baxsaq, ABŞ-d din haqqında sadə bir hekayə ortaya çıxır: o, tənəzzülə doğru gedir.
Gallup-un məlumatına görə, 1952-ci ildə amerikalıların 98 faizi Allaha inanırdı, 2022-ci ildə isə yalnız 81 faizi inanırdı. Pew Araşdırma Mərkəzinin 2023-cü ildə apardığı araşdırmada amerikalıların 22 faizi mənəvi, lakin dini deyil; 2024-cü ildə yüzdə 28-i özlərini ateist, aqnostik və ya xüsusilə heç bir şey kimi təsvir etmirdilər, tez-tez “yox” adlandırılırlar. Şimali Amerika və Avropada oxşar rəqəmlər mütəşəkkil bir dinə bağlı insanların azalmasını izləyir.
Əksər dinlərin 2050-ci ildə daha çox ardıcılları olacaq, lakin heç də hamısı qlobal əhali artımı ilə ayaqlaşa bilməyəcək.
Villanova ilahiyyat professoru İlia Delio bacı iman, inanc və qavrayışın dəyişməsini yaxından müşahidə etmişdir. Tendensiyaları izləyərkən o, Allaha olan imanın itdiyinə inanmır. "O, getmədi, lakin yeni bir şəkildə özünü göstərir. Bu, həqiqətən, bizim Allah və ya imanla bağlı bu suallara münasibətimizi dəyişir."
Texnologiya – smartfonlar, sosial media və hətta süni intellekt – insanların dini təlimləri tapma yollarını, həmfikirləri necə tapdıqlarını və necə dua etdiklərini dəyişdirərək bu dəyişikliyin çoxunu artırır. Robot kahinlər Böyük Suallara cavab axtarışında insanlara rəhbərlik edir və İsveçrədəki bir kilsə bu yaxınlarda öz konfessiyalarından birində AI İsanı təqdim etdi. Kütlələrə çatmağın bu yeni texnoloji üsulları dini dirçəlişə səbəb ola bilərmi? Dinin gələcəyi demoqrafik məlumatların nəzərdə tutduğundan çox qəribə ola bilər.
Mənbə: National Geographic
Tərcümə etdi: Qüdrət Məmmədova
