1991-ci ilin Sasov fenomeni Rusiya tarixində ən sirli və izaholunmaz hadisələrdən biridir. 1991-ci il aprelin 12-nə keçən gecə Ryazan vilayətində yerləşən Sasovo şəhərinin sakinləri inanılmaz hadisənin şahidi olublar.
Saat 01:30 radələrində şəhərin səması parlaq işıqla işıqlandırılıb və onlarla kilometr aralıda hiss edilən güclü partlayış səsi eşidilib. Partlayış dalğası evlərin pəncərələrini uçurub, bəzi binalara ciddi ziyan dəyib.
Bundan sonra yer güclü silkələnməyə başlayıb. Bəzi şahidlər bunu belə təsvir ediblər: “Yer kürəsi sözün əsl mənasında yeriyirdi”. Yaşayış binalarında insanlar zəlzələ olduğunu düşünərək təşviş içində küçələrə qaçıblar. Bir neçə saniyədən sonra uğultu və vibrasiya dayanıb. Güclü partlayış olub sonra isə hər şey sakitləşib.
Partlayışdan dərhal sonra hərbçilər və alimlər hadisə yerinə gələrək araşdırmalara başlayıblar. Lakin bütün səylərinə baxmayaraq, onlar nə partlayıcı maddənin izinə, nə də baş verənlərlə bağlı başqa izahat tapa bilməyiblər. Şahidlər səmada qəribə işıqlar və partlayışdan əvvəl uçan təyyarənin səsinə bənzər uğultu səsi eşitdiklərini təsvir ediblər. Bəziləri hətta partlayışdan sonra tez yoxa çıxan parlayan obyektləri gördüklərini iddia ediblər.
İlkin olaraq, hadisənin səbəbinin ammonium nitratın partlaması olduğu ehtimal edilib. Partlayış yerində yerli sovxoza məxsus əldəqayırma gübrə anbarı olub. Torbalardakı bir neçə ton ammonium nitrat sadəcə yerə səpələnib. Teorik olaraq, bu baş verə bilər. Bununla belə, bir neçə nüans var.
Birincisi, belə hadisələr çox vaxt ciddi nəticələrə gətirib çıxarır. Beyrutda bütün bölgəni yerlə-yeksan edən son partlayışı xatırlamaq kifayətdir. Və 1947-ci ildə ammonium nitratın partlaması ABŞ-da bütöv bir şəhəri - Texas Bou-nu məhv edib.
Təbii ki, məhvetmə miqyasındakı fərqləri maddənin miqdarı ilə izah etmək olar. Livan və ABŞ-da iki min ton ammonium nitrat var idi və təxmini hesablamalara görə, Sasov yaxınlığındakı yataqda nitrat təxminən 30 tona yaxın idi. Lakin Hunidən cəmi bir neçə yüz metr aralıda neft çəni və 150 metr aralıda inəklər üçün köhnə və genişləndirilmiş yay ferması var idi. Zərbə dalğasının bu binalara ziyan vuracağı güman edilsə də, binalar zərərsiz qalıb. 20 kilometr aralıda yerləşən kənddə isə bir neçə evin pəncərələri sınıb.
İkincisi, partlayış yerində yanğın əlaməti yox idi. Hətta bitkilər də toxunulmaz qalıb. Nitratın çox hissəsi də qorunub saxlanılıb və nitratla dolu olan çantalar partlayış yerindən bir neçə metr aralıda zərərsiz vəziyyətdə qalıb.
Üçüncüsü, bu versiya bütün şahidlərin təsvir etdiyi güclü səs-küy və vibrasiyanı izah edə bilməz.
Təbii ki, meteorit düşməsi ilə bağlı fərziyyə də var idi. Axı artan zümzümə, səmada parlaq top və partlayış bu versiyaya mükəmməl uyğun gəlir. Lakin hərtərəfli axtarışdan sonra yerə yıxılan göy cisminin bir dənə də olsun fraqmentini tapmaq mümkün olmayıb. Mütəxəssislər bu yerdə radiasiya fonunun normal olduğunu təsdiqləyiblər.
Təbii ki, yadplanetliləri qeyd etməmək mümkün deyildi. 1991-ci ildə UFO-lar Sovet İttifaqının əsas hobbisi idi və uçan boşqablar haqqında hekayələr çox məşhur idi. Bunun fonunda Sasov fenomeni UFO ovçularının diqqətini cəlb etməsəydi, qəribə olardı.
Bununla belə, bəzi radikal ufoloqlar səmada bir neçə insanın gördüyü parlayan şarları əsas gətirərək belə versiyalar irəli sürsələr də, yadplanetli təyyarənin qəzaya uğraması ilə bağlı əhəmiyyətli dəlil tapılmayıb.
Sonra başqa bir versiya ortaya çıxıb. İddialara görə, UNO-lar eksperimental məqsədlər üçün yerin torpağından nümunələr götürüblər. Və həmin gecə müşahidə olunan uğultu, vibrasiya və digər hadisələr Ryazan torpaqlarının oğurlandığı yadplanetli texnologiyanın istifadəsinin yan təsirləri idi.
Məlum səbəblərə görə bu versiyanın heç bir sübutu yoxdur. Ancaq bu versiya ilə CIA məşğul olub. Məlum olub ki, ABŞ bu müəmmalı hadisəni və xüsusi xidmət orqanları vasitəsilə diqqətlə izləyib. Hesabatlar sovet mətbuatının materialları əsasında tərtib edilib. Onlar çoxsaylı şahid ifadələrini təfərrüatlandırıb. Sonda CIA bu hekayədə heç bir şeyin aydın olmadığı qənaətinə gəlib və hər ehtimala qarşı bütün hesabatları təsnif edib, UNO (UFO) vasitəsilə arxivə göndərmək qərarına gəlib. Lakin amerikalılar heç vaxt bunu həll etməyə yaxınlaşa bilməyiblər.
Mənbə: dzen.ru
Tərcümə etdi: Aysu Əsgərzadə
