17-ci əsrdə Avropada, Mikelancelo Merisi da Caravaggio və Peter Paul Rubens məşhur şah əsərlərini çəkərkən, yarı qiymətli lapis lazuli daşından hazırlanmış ultramarin mavi piqment Əfqanıstanda çox uzaqlarda çıxarıldı və qızılın çəkisindən baha idi.
Yalnız ən məşhur rəssamlara bahalı materialdan istifadə etməyə icazə verilirdi, daha az tanınmış rəssamlar isə günəş altında solğun rənglərdən istifadə etməyə məcbur olurdular. 19-cu əsrdə sənaye inqilabına qədər sintetik alternativ icad edilmədi və əsl ultramarin mavisi nəhayət geniş şəkildə əlçatan oldu.
Atlantik okeanının o tayında, 17-ci əsrin əvvəllərində Meksikada - Yeni İspaniyada José Juárez, Baltasar de Echave Ibia və Cristobal de Villalpando kimi rəssamların yaratdığı müstəmləkə barokko əsərləri bu gözəl mavi ilə dolu idi. Bu necə ola bilərdi? Lapis lazuli Yeni Dünyada daha nadir idi. Yalnız 20-ci əsrin ortalarına qədər arxeoloqlar aşkar etdilər ki, Mayyalar torpaqları müstəmləkə olunmadan və resurslarından istifadə edilməzdən əsrlər əvvəl möhkəm və parlaq mavi icad ediblər.
Avropada lapis lazulidən əldə edilən ultramarin mavisi nəinki inanılmaz dərəcədə bahalı, həm də hazırlanması çox zəhmətli idi. Avropada mavi ən vacib mövzu üçün qorunurdu. Rubensin “Magiyə pərəstiş” əsəri – Madriddəki Museo del Prado-da asılan və 20 ildən artıq üzərində işlədiyi versiya buna misaldır. Rəng ilk növbədə Məryəmin paltarlarını rəngləmək üçün istifadə edildi və daha sonra digər kral və müqəddəs fiqurları da əhatə etdi. Meksikada isə mavi rəngdən daha az müqəddəs və gündəlik mövzuları çəkmək üçün istifadə olunurdu.
Chichén Itza'daki Maya məbədindəki 1600 illik divar rəsmləri hələ də canlı rənglərə, o cümlədən adətən solğun mavi rəngə malikdir
Mənbə : BBC News
Tərcümə etdi: Nigar Muştaqova
