Yağış maye yağıntıdır: göydən düşən su. Buludlar su damcıları ilə doyduqda yağış damcıları yerə düşür. Milyonlarla su damcısı buludda toplaşarkən bir-birinə çırpılır. Kiçik su damcısı daha böyüyə çarpdıqda, o, daha böyük damcı ilə birləşir. Bu davam etdikcə damlacıq daha da ağırlaşır. Su damlası buludda üzməyə davam etmək üçün çox ağırlaşdıqda yerə düşür.
İnsan həyatı yağışdan asılıdır. Çayların, göllərin və ya sulu təbəqələrin asanlıqla əlçatmaz olduğu bir çox mədəniyyətlər üçün yağış şirin su mənbəyidir. Yağış kənd təsərrüfatı, sənaye, gigiyena və elektrik enerjisi üçün su təmin etməklə müasir həyatı mümkün edir. Hökumətlər, qruplar və fərdlər şəxsi və ictimai istifadə üçün yağış toplayır. Yağış damcıları bulud kondensasiya nüvələri adlanan mikroskopik material parçaları ətrafında sıxlaşır. Toz, duz, tüstü və ya çirklənmə hissəcikləri ola bilər.
Kükürd dioksidi və azot oksidi kimi müəyyən növ çirkləndiricilərin ətrafında yağış əmələ gəldikdə, CCN yağışı turşu etmək üçün su ilə reaksiya verir. Buna turşu yağışı deyilir. Turşu bitkilərə, balıq və qurbağa kimi su heyvanlarına və torpağa zərər verə bilər. Kükürd dioksidi və azot oksidi təbii yolla, məsələn, vulkan püskürməsi yolu ilə atmosferə buraxıla bilər. Bu çirkləndiricilər həmçinin qalıq yanacaqların yandırılması kimi insan fəaliyyəti ilə də buraxıla bilər. Qalıq yanacaqların yandırılması yağışların quruluşuna təsir göstərə bilər. Çoxlu nəqliyyat vasitələrinin eyni vaxtda yolda olduğu şəhər ərazilərində həftəsonu yağıntıların yağma ehtimalı həftəyə nisbətən daha çoxdur. Bunun səbəbi həftə ərzində milyonlarla avtomobilin egzoz qazını atmosferə buraxaraq buludlarda milyardlarla CCN yaratmasıdır. Həftənin sonuna qədər buludların rütubət və CCN ilə doyma ehtimalı daha yüksəkdir. Alimlər yağışa səbəb olmaq üçün buludlarda CCN-ləri "əkmək" üçün bulud səpmə adlı bir proses hazırladılar. Bulud səpilməsi quraqlığı azaldacaq, baxmayaraq ki, bunun hələ də işlədiyinə dair çox az dəlil var.
Mənbə: education.nationalgeographic.org
Tərcümə etdi: Gülnisə Əfkari
