Ev pişikləri sahiblərinin qoxusunu yad adamların qoxusundan ayırd edə bilirlər.
Tokio Kənd Təsərrüfatı Universitetində aparılan araşdırmalar nəticəsində məlum olub ki, pişiklər sahiblərinin qoxusunu ehtiva edən sınaq borularından daha uzun müddət tanımadığı insanların qoxusunu ehtiva edən sınaq borularını iyləyiblər.
Tədqiqatçılar deyiblər ki, bu, pişiklərin qoxularına görə tanıdığı və tanımadığı insanları ayırd edə bildiyini göstərib, lakin pişiklərin konkret insanları tanıyıb-tanıya bilməyəcəyi hələ də aydın deyil.
Pişiklərin digər pişikləri tanımaq və onlarla ünsiyyət qurmaq üçün güclü qoxu duyğularından istifadə etdiyi məlumdur, lakin tədqiqatçılar pişiklərin insanları ayırd etmək üçün də bu qabiliyyətdən istifadə edib-etmədiyini hələ araşdırmayıblar.
Pişiklərin insanları tanıması ilə bağlı əvvəlki araşdırmalar göstərib ki, pişiklər səsləri ayırd edə bilir, yemək tapmaq üçün kiminsə baxışlarını şərh edir və qoxusundan insanın emosional vəziyyətini hiss edir və buna uyğun olaraq davranışlarını dəyişə bilir.
Mayın 28-də nəşr olunan araşdırmada tədqiqatçılar 30 pişiyə üç müxtəlif plastik boru iylədiblər: birində sahibinin qoxusu, ikincisində daha əvvəl heç görmədikləri sahibi ilə eyni cinsdən olan şəxsin qoxusu, üçüncüsü isə təmiz çubuq.
Ətirli çubuqlar sahibinin və ya yad adamın qoltuğunun altına, qulaqlarının arxasına və ayaq barmaqlarının arasına sürtülürdü.
Tədqiqatçıların dediyinə görə, pişiklər sahiblərinə və ya boş boruya nisbətən tanımadığı insanları iyləməyə daha çox vaxt sərf edib, bu da onların tanıdığı və tanımadığı insanların qoxularını ayırd edə bildiyini göstərib.
Naməlum bir stimulu daha uzun müddət qoxulamaq ideyası əvvəllər tanımadığı dişi pişikləri analarından daha uzun müddət qoxulayan süddən kəsilmiş pişiklərdə müşahidə edilib.
Bununla belə, tədqiqatçılar xəbərdarlıq ediblər ki, pişiklərin sahibləri kimi konkret insanları tanıya biləcəyi qənaətinə gəlmək olmaz.
Tədqiqatın müəlliflərindən biri Hidehiko Uchiyama: "Bu araşdırmada istifadə edilən qoxu stimulları yalnız məlum və naməlum şəxslərdən idi",- deyib.
Uchiyama pişiklərin insanları tanıyıb-tanımadığını anlamaq üçün pişiklərə tanıdıqları birdən çox adama aid qoxu stimullarının təqdim edildiyi davranış təcrübələrinə ehtiyac duyulacağını və heyvanlarda yalnız sahibinin qoxusuna cavab olaraq meydana gələn xüsusi davranış nümunələri tapmaları lazım olduğunu ifadə edib.
Tədqiqatda iştirak etməyən, lakin pişiklərin insan qoxularına reaksiyalarını araşdıran Bari Universitetinin tədqiqatçısı Serenella D'Ingeo nəticələrin pişiklərin tanıdığı və tanımadığı qoxulara fərqli reaksiya verdiyini göstərdiyini, lakin onların motivasiyaları haqqında heç bir nəticə çıxara bilməyəcəyini söyləyib.
"Biz heyvanın burnunu çəkərkən necə hiss etdiyini bilmirik... Məsələn, heyvanın rahat və ya gərgin olduğunu bilmirik",- deyib.
D'Ingeo əlavə edib ki, təbii yaşayış mühitinə nüfuz edən pişik sahiblərinin qoxusu pişiklərin xarici qoxulara marağını artıra bilər.
“Bu halda sahibləri onları təkcə vizual varlığı ilə deyil, həm də qoxuları ilə təqdim edirlər".
“Əlbəttə, əgər onlar öz şəxsi qoxularından fərqli başqa qoxular təklif etsələr, bu, bir növ pişiyi daha çox cəlb edir".
Tədqiqatın müəllifləri belə nəticəyə gəliblər ki, pişiklər insanları tanımaq üçün qoxu hisslərindən istifadə edirlər.
Tədqiqatçılar obyektləri işarələmək üçün öz qoxusundan da istifadə edən pişiklərin iyləmədən sonra üzlərini borulara sürtdüklərini və iyləmənin qoxu işarələməsindən əvvəl gələn kəşfiyyat xarakterli bir davranış ola biləcəyini irəli sürüblər.
Tədqiqatçılar xəbərdarlıq ediblər ki, pişiklərin müəyyən bir insanı qoxuya görə tanıyıb-tanıya bilməməsi kimi suallara cavab vermək üçün əlavə araşdırmalara ehtiyac var.
Mənbə: BBC
Tərcümə etdi: Sona Osmanova
