Debat fəaliyyətlərinin artması gənclərin öz fikirlərini ifadə etmə bacarıqlarının güclənməsinə, tənqidi düşünmə qabiliyyətlərinin inkişafına və sosial məsələlərə qarşı daha həssas yanaşmalarına böyük təsir göstərir.
Mütəxəssislər və pedaqoqlar qeyd edirlər ki, debat sadəcə söz dueli deyil, həm də insanın intellektual inkişafına mühüm töhfə verən bir vasitədir.
Debat nədir?
Müzakirə müəyyən qaydalar çərçivəsində aparılan və fərqli baxışların irəli sürüldüyü strukturlaşdırılmış ünsiyyət formasıdır. Bu prosesdə iştirakçılar seçilmiş mövzu üzrə öz mövqelərini əsaslandırır, əks arqumentlərə isə məntiqli və hörmətli şəkildə cavab verirlər.
Tələbələrin qazandıqları
Təhsil eksperti Prof. Dr. Ayşegül Karataşın sözlərinə görə, debat gənclərin nitq bacarıqları ilə yanaşı, dinləmə, təhlil və tez düşünmə qabiliyyətlərini də inkişaf etdirir. O bildirir ki, debat həm də tələbələrə fərqli fikirlərə hörmətlə yanaşmağı öyrədir və bu fəaliyyətlər tədris proqramlarında daha geniş yer almalıdır.
Debat klublarına qoşulan tələbələr mövzuları səthi yox, dərindən təhlil etmə bacarığı qazanırlar. Lisey şagirdi Zeynəb Yıldız deyir: “Bir fikri müdafiə etmək və ya ona qarşı çıxmaq üçün məsələyə hər tərəfdən baxmalıyıq. Bu, bizi daha şüurlu fərdlərə çevirir.” O, debatın qazandırdığı özünəinamın həm imtahanlarda, həm də ictimai həyatında müsbət təsir etdiyini vurğulayıb.
Demokratik cəmiyyətlərdə fikirlərin sərbəst şəkildə ifadə olunması nə qədər vacibdirsə, bu fikirlərin qarşılıqlı anlaşma və hörmətlə müzakirəsi də bir o qədər vacibdir. Müzakirə mədəniyyəti fərdlərə qəzəbdən çox ağılla hərəkət etməyi öyrənməyə imkan verir. Bu, uzunmüddətli perspektivdə daha sağlam ünsiyyət mühiti yaradır.
Müzakirə təkcə məktəb fəaliyyəti deyil, o, şəxsi inkişaf, sosial şüur və demokratik dəyərlərin möhkəmləndirilməsi üçün mühüm təhsil vasitəsidir. Bu səbəbdən ekspertlər məktəblərdə debat təliminin daha geniş vüsət alması və şagirdlərin bu sahəyə həvəsləndirilməsi ilə razılaşırlar.
Mənbə: Evrim ağacı
Tərcümə etdi: Dilbər Paşazadə
