"İncəsənətin inciləri" rubrikası "Ölüm və odunçu" əsərini təqdim edir.
Bu əsər 1849-cu ildə fransız realist rəssam Jean-François Millet tərəfindən çəkilib. Millet əsasən kəndli həyatını, zəhmətin səssiz qəhrəmanlarını təsvir etməklə tanınıb. Amma bu dəfə o, sadəcə kəndlinin fiziki əzabını deyil, onun ölüm qarşısındakı acizliyini də kətana köçürüb.
Səhnə təbiətin içindədir. Bir kəndli belinə qədər çatmış odun yığınıyla çöküb qalıb. O, artıq o qədər yorulub ki, ayağa qalxa bilmir. Arxasında isə ölüm başı örtülü, əlində uzun oraqla dayanıb. Sakit, lakin soyuq bir qərarlılıqla kəndliyə baxır. Ölüm heç bir izah vermir. Gəlir və dayanır. Kəndli başını çevirib ona baxır. Bu baxışda qorxu yoxdur. Daha çox təəssüf, razılıq və bir az da ümid var.
Bu səhnə Jean de La Fontainenin məşhur təmsilindən ilhamlanaraq yaradılıb. Hekayədə odunçu ölümə səslənir, artıq bu yükü daşıya bilmir. Amma ölüm gəldikdə onu aparmağını yox, sadəcə odunlarını qaldırmağa kömək etməyini istəyir.
Bu, insanın həyat eşqinin nə qədər güclü olduğunu göstərir. Hətta ölüm çağırdıqda belə insanlar ölmək istəmirlər. Onlar sadəcə bir az dincəlmək, bir az dəstək istəyirlər.
Rəsm qaranlıq tonlarda çəkilib. Solğun gün işığı, boğucu torpaq və yüklə əyilmiş bədən yorğunluq hissi yaradır. Ölümün səssiz varlığı isə bu səhnəyə dərinlik və təlatüm qatır. Bu, panika dolu bir ölüm deyil. Əksinə, həyatın məcburiyyətləri ilə dolu bir susqunluqdur.
"Ölüm və odunçu” əsəri bizi insanın gücsüz anları ilə üzləşdirir. Millet bizə sadə bir kəndlinin timsalında bütün bəşəriyyəti göstərir: Həyatın yükünü çəkən, bəzən çökən, bəzən dua edən və hər zaman bir az daha yaşamaq istəyən insanı.
Hazırladı: Talehə Hüseynzadə
