Elm adamları da bu kəşflərə inana bilmədilər!
Qlobal istiləşmə dünyanı ciddi təhlükələrə salsa da, "hər bir pislikdə yaxşılıq var" sözünü xatırladan inkişaflar da var. Əriyən buzlaqların altından çıxan sirli obyektlər arxeoloqları və tarixçiləri həyəcanlandırır.
Qlobal istiləşmənin təsiri ilə bütün dünyada buzlaqlar sürətlə əriyir. Bu vəziyyət planetimizin və bəşəriyyətin gələcəyini təhdid edir, eyni zamanda tarixçiləri və arxeoloqları həyəcanlandıran inkişaflara səbəb olur. Çünki əriyən buzlaqların altında belə şeylər var ki, hətta elm adamları da onların nə olduğunu izah edə bilmirlər. Son bir neçə il ərzində arxeoloqlar buzlaqların əridiyi ərazilərə axın edir ki, onlar ərimiş buzlaqların aşkar etdiyi qəribə alətləri, heykəlləri və insan qalıqlarını öyrənə bilsinlər. Norveç "buzlaq arxeologiyası" adlanan bu sürətlə böyüyən sahədə tədqiqatlara ev sahibliyi edən ölkələrdən biridir.
Norveçdə aparılan ICE Secrets (ICE-nin sirləri) tədqiqat proqramının direktoru Espen Finstad bildirib ki, indiyə qədər təxminən 4500 ədəd artefakt aşkar edilib və bu, bütün dünyada buzlaq arxeologiyası tapıntılarının yarısından çoxunu yaradıb. Bu tapıntılardan istifadə edərək, arxeoloqlar qədim dövrlərdə peşələr və ticarət yolları haqqında tapmacaları birləşdirməyə çalışırlar. Xüsusilə bu il kəşf edilən bəzi parçalar hətta tədqiqatçıları təəccübləndirib.
İnsanlar minlərlə ildir ki, Norveçin buzlaqlarını keçərək ticarət edirlər. Daş dövründə ovçuluq, səyahət və ticarət yollarının Norveç sahilləri ilə onun daxili hissələri arasındakı dağlardan keçdiyini vurğulayan Finstad Business Insider-ə verdiyi açıqlamada, "bəzilərinin buzdan keçdiyi üçün şanslıyıq" deyib. Qədim dövrlərdə səyyahların geridə qoyduğu əşyalar əsrlər boyu buzun altında qalıb. Bununla belə, son onilliklərdə enerji ehtiyaclarını ödəmək üçün istifadə edilən qalıq yanacaqların yandırılması nəticəsində atmosferə buraxılan istixana qazları qlobal temperaturun artmasına səbəb olub. Bəzi əşyalar əsrlər boyu dəyişməyib, bütün dünyada buzlaqlar əridikcə, onların içində gizlətdikləri qədim əşyalar üzə çıxıb. Bu əşyaların bəziləri olduqca tanış şeylərdir. Məsələn, bu gün istifadə edilənlərə çox oxşar olan qalın barmaqsız əlcəklər insanların əsrlər boyu əllərini isitmək üçün eyni yolu izlədiyini göstərir. Bununla belə, bu gün istifadə olunanlardan çoxlu müxtəlif əşyalar var. Məsələn, bir ucu ilə taxta dirəyin digər ucuna bərkidilmiş dörd dişli dəmirdən ibarət alət ilk baxışda qazmağa bənzəyir. Lakin arxeoloqlar bu alətin yumurta, xəmir və buna bənzər şeyləri qarışdırmaq üçün istifadə edilən çırpıcı olduğuna inanırlar.
Həddindən artıq çox xəzinə gizlədilib
"Arxeoloqların səfərlərində ən çox səmərəlilik əldə etdikləri bölgə yerüstü buzlaq və onun ətrafıdır. Bir çox yeni kəşflərlə nəticələnib." Finstadın yeddi arxeoloqdan ibarət komandası buzdan çıxan əşyaların arxasınca onlarla bölgəyə baş çəkib. Yük atlarından kömək alan tədqiqatçılar avadanlıqlarını bu şəkildə aparıb Lendbreendə düşərgə qurublar. Finstad burada 9 gün qaldıqlarını söyləyib.
Mənbə : Hüriyyet
Tərcümə etdi : Dilbər Paşazadə
