Din bəşər tarixi boyu cəmiyyətləri formalaşdıran ən mühüm hadisələrdən biri olub. Dünyada milyonlarla insan fərqli inanc sistemlərinə malikdir. Dünya dinləri, ümumiyyətlə, İbrahim dinləri, Hindistan dinləri, Şərq dinləri və yerli inanclar kimi təsnif edilir. Ən çox yayılmış dinlər və onların əsas inanc sistemləri bunlardır:
1. İbrahim dinləri (Ay Dinləri)
İbrahim dinlər tək Allaha inanırlar və onlar Hz. İbrahimi ümumi peyğəmbər kimi qəbul edirlər.
İslam: Allaha inanırlar və Hz. Məhəmmədi peyğəmbər kimi qəbul edirlər. Onun müqəddəs kitabı Qurandır. Beş əsas şərt var: Şəhadət, namaz, oruc, zəkat və həcc.
Xristianlıq: İsa Məsihin Allahın oğlu olduğuna inanılır. Onun müqəddəs kitabı İncildir. Katoliklik, pravoslavlıq və protestantlıq kimi təriqətlər var.
Yəhudilik: Tanrının Musa vasitəsilə israillilərlə əhd bağladığına inanılır. Onun müqəddəs kitabı Tövratdır.
2. Hindistan Dinləri
Bu dinlərə tez-tez karma (səbəb və nəticə qanunu), reinkarnasiya (ruhların köçməsi) və mənəvi qurtuluş kimi anlayışlar daxildir.
Hinduizm: Bir çox tanrıları ehtiva edən, lakin tək ilahi güc (Brahman) konsepsiyasına əsaslanan bir din. Reenkarnasyona və karmaya inanmaq vacib hesab edilir.
Buddizm: Buddanın təlimlərinə əsaslanır. Səkkiz qatlı yol mənəvi maariflənməyə nail olmaq üçün öyrədilir. Bu, Tanrı mərkəzli deyil, fərdi inkişafa yönəldilmişdir.
3. Şərq dinləri və fəlsəfi təlimlər
Bu inanc sistemləri daha çox əxlaqi və fəlsəfi təlimlərə əsaslanır.
Taoizm: Təbiətlə harmoniyada yaşamaq və “Tao” adlı universal prinsipə riayət etmək ideyasını müdafiə edir.
Konfutsilik: Fərdi əxlaq, ailə bağları və ictimai nizama əsaslanan doktrina.
4. Yerli və Şaman inancları
Bu inanclar, ümumiyyətlə, təbiətə və əcdadlara sitayiş üzərində qurulur.
Şintoizm (Yaponiya): Təbiət ruhlarına (kami) inam və əcdadlara böyük hörməti özündə birləşdirir.
Afrika və Amerika yerli inancları: Təbiət ruhları, totemlər və qəbilə arasındakı sehrlər mühüm rol oynayır.
Mənbə: Fikrimucit
Tərcümə etdi: Səidə Əsədli
