Rənglərə niyə bu adlar verildiyini heç düşünmüsünüzmü?
Rəng adlarının tarixi bəşəriyyətin təbiəti müşahidə etməyə başladığı dövrlərə gedib çıxıb. İlk rəng adlandırmanın təbiətdə tez-tez rast gəlinən elementlərə əsaslanması olduqca genişdir.
Məsələn, “qırmızı” adının mənşəyi qədim türkcə “qırmızı” sözündəndir ki, bu da “qurd” mənasını verən kökdən götürülüb. Bu, qədim zamanlarda qırmızı boyanın adətən həşəratlardan alınması ilə bağlıdır.
Mavi ümumiyyətlə səma və dənizlə əlaqədardır. Qədim misirlilər lapis lazuli daşından mavi boya alıb və bu rəngə xüsusi məna veriblər. Digər tərəfdən, "qara" və "ağ" kimi əsas rəng adları işıq və qaranlıq kimi insanın mövcud təcrübələrinə əsaslanır.
Avropa dillərində rəng adları çox vaxt Latın mənşəlidir. "Violet" (bənövşəyi) sözü "viola" (bənövşəyi) sözündən götürülüb. Bununla belə, fərqli mədəniyyətlərin fərqli obyektlərindən ilham alaraq rəng adları əldə etdiyi də görünüb. Məsələn, türk dilində “turuncu” “turunç” meyvəsindən gəlirsə, ingilis dilində “orange” eyni meyvəyə aiddir.
Moda, incəsənət, dizayn kimi sahələrdə yeni rəng tonlarına verilən yaradıcı adlar dilin zənginləşməsinə mühüm töhfə verir. "Mərcan" və ya "qurudulmuş gül" kimi adlar bu inkişafın nümunəsidir.
Rəng adları yalnız fiziki reallığı təsvir etmir, həm də emosional və mədəni kontekstlər yaradır. İnsanların müəyyən hissləri və ya xatirələri müxtəlif rəng adları ilə əlaqələndirirlər. Məsələn, yaşıl rəng dedikdə ağlınıza dinc kənd qoxusu gələ bilər, səma mavisi isə daha geniş və təravətləndirici bir duyğu doğura bilər.
Mənbə: Habertürk
Tərcümə etdi: Sona Osmanova
