Raffaello Santi da Urbino İntibah dövrünün parlaq rəssamlarından biri kimi tarixin ən görkəmli rəssamlarından biri hesab olunur. Həyatı və yaradıcılığı sənət tarixində iz qoymuş sənətkar hələ də böyük bir pərəstişkar bazası tərəfindən qiymətləndirilir. Bu yazıda Raffaello Santio da Urbino dünyasına səyahət edəcəyik və onun haqqında bilinməyən şeylər öyrənəcəyik.
Raffaello Santi da Urbino 1483-cü ildə İtaliyanın tarixi Urbino şəhərində anadan olan məşhur İntibah rəssamıdır. İtalyan sənətinin ən böyük ustalarından biri sayılan bu sənətkar rəsm dünyasına yeni bir nəfəs verdi. Raffaello kətanında canlanan əsərlər incə və zərif bir şəkildə iç-içədir və tamaşaçıları emosional səyahətə dəvət edir. “Rafael” təxəllüsü ilə də tanınan Raffaello dekuratında emosional yüklənmiş ifadələri və ideal perspektivi məharətlə birləşdirən bənzərsiz bir sənətkardır.
Raffaello Santi da Urbinonun həyatı
Atası Giovanni Santi hörmətli bir sənətkardır və
Urbinonun əhəmiyyətli sənətkarlarından biridir. Bunun sayəsində Raffaello erkən
yaşlarında sənət dünyası ilə tanış oldu. İstedadı atasının emalatxanasında rəsm
çəkməyə başladığı dövrdə görüldü və böyük bir sənətkar olacağı əvvəlcədən
görüldü. Erkən yaşdakı istedadı sayəsində o zamankı hökmdar
Guidobaldo da Montefeltro ilə Urbino Hersoqluğunun Məhkəməsində bir müddət işləmək
fürsəti tapdı. 17 yaşında Perugiaya köçdükdən sonra rəssam Pietro Peruginonun şagirdi
oldu. Peruginodan aldığı təlim Raffaellonun rəsm texnikasının təkmilləşdirilməsinə
kömək etdi.
Peruginodan sonra böyük sənətkarlar Leonardo Da Vinci və Michelangelonun əsərlərini araşdırmaq şansı üçün Florensiyaya getdi. Bu dövrdə Raffaellonun rəsm üslubu perspektiv, rənglərin istifadəsi və fiqurların təbiiliyi baxımından əhəmiyyətli dərəcədə inkişaf etmişdir. Rafael Florensiya dövründəki işləri ilə tez bir zamanda böyük şöhrət qazandı və dövrün ən hörmətli sənətkarlarından biri oldu.
Raffaellonun karyerası 1508-ci ildə Papa sarayına dəvət edildiyi zaman zirvəyə çatdı. Papa II Johnun himayəsi altında Romada işləməyə başladı, burada bir çox vacib freska və rəsm əsərləri yaratdı. Xüsusilə, Rafaelin Vatikandakı otaqlarında nümayiş olunan freskalar, Rafaellonun sənətində lütfünü nümayiş etdirən şah əsərlərindən biridir.
Rəssam karyerası ilə yanaşı, Raffaello ünsiyyətcil bir insan idi. Həssas şəxsiyyəti ilə ətrafındakıları valeh etməklə yanaşı, sənət emalatxanasında bir çox tələbələrə dərs verir, sənət dünyasındakı digər tanınmış sənətçilərlə də tez-tez ünsiyyət qurur və bədii düşüncələrini bölüşürdü.
Raffaello Santi da Urbinonun sənət anlayışı
Raffaellonun bədii konsepsiyası zərif və emosional üslubda təcəssüm olunur. Sənəti əla perspektiv, balanslı kompozisiyalar və anatomik dəqiqliklə xarakterizə olunur. Rəssamın portretlərinin təfərrüatları və personajları emosional olaraq təsvir etmək qabiliyyəti onun əsərlərinin insan təbiətini dərindən anlamağa kömək etdi. Renessansın təməl prinsipi olan “humanizm” fəlsəfəsini sənətində əks etdirən Raffaello insana və insanın daxili dünyasına yönəlmiş əsərlər yaratdı.
Leonardo Da Vinci və Mikelancelonun təsiri
Raffaello digər böyük intibah sənətçiləri Leonardo Da Vinci
və Michelangelodan çox təsirləndi. Leonardo Da Vinçinin atmosferi və
perspektivi, Mikelancelonun heykəltəraşlıq anatomiyası Raffaello üslubuna təsir
edən mühüm amillər idi. Raffaellonun əsərləri onun özünəməxsus üslubunu bu iki
böyük sənətkarın təsiri ilə necə birləşdirdiyini göstərir. Leonardonun yumşaq
Sfumato texnikasından və Mikelancelonun heykəltəraşlıq formalarından məharətlə
istifadə edən Raffaello rəsmlərinə sehrli estetika gətirdi.
Rafaellonunun ölümü
Raffaello qısa, lakin parlaq sənət karyerası ərzində çoxlu əhəmiyyətli
əsərlər yaratdı. Ancaq gənc yaşlarında öldü. Raffaello 1520-ci ildə Romada cəmi 37 yaşında vəfat etdi. Bu erkən
ölüm İntibah sənətinin böyük dahisinin itkisi kimi tarixə düşdü. Romada yerləşən
Panteonda dəfn olunan Rafaelə, vəsiyyətində qeyd etdiyi kimi, olduqca möhtəşəm
bir cənazə verildi.
Mənbə : Oggusto
Tərcümə etdi: Aysu Əsədova
