Barkodlar, demək olar ki, hər bir məhsulda rast gəlinən bir elementdir və onların 75 il əvvəl Mayami çimərliyində yaranması, çoxlarının diqqət yetirmədiyi maraqlı bir tarixdir. (Kredit: Alamy)
İnsanlar alış-veriş edərkən nadir hallarda barkodlar haqqında düşünürlər, lakin son 75 il ərzində bu texnologiya bir çox sahələrdə, hətta insanların həyatını xilas etməkdə belə, əhəmiyyətli rol oynayıb.
Barkod necə işləyir?
Hər dəfə bir lazer şüası barkoda yönəldikdə, saniyənin bir neçə hissəsində mürəkkəb bir proses baş verir. UPC barkodu qalın və nazik qara şaquli xətlərdən ibarətdir və bu xətlər 12 rəqəmli bir nömrənin maşın tərəfindən oxunan versiyasını – bir növ vizual Morze kodunu təmsil edir.
Hər iki ucunda "bələdçi çubuqlar" yerləşir ki, bu da skanerə barkodu hansı istiqamətdə oxuyacağını bildirir. Bunun sayəsində barkod, hətta tərs istiqamətdə də oxuna bilir.
İlk altı rəqəm şirkət və ya brend sahibini, növbəti beş rəqəm məhsul nömrəsini, sonuncu isə əvvəlki 11 rəqəmdən alınan yoxlama rəqəmini göstərir. Skaner nömrəni oxuduqdan sonra kompüter həmin məlumatı istifadə edərək, verilənlər bazasından məhsul haqqında əlavə məlumatlar, o cümlədən cari qiyməti tapır.
1974-cü ildə ABŞ supermarketində barkodla satılan ilk məhsul saqqız olub, lakin barkodların Britaniya supermarketlərinə çatması beş il gecikib. Orada taranan ilk məhsul bir qutu çay paketi olub.
Barkodlar sadəcə ticarət sahəsində deyil, müxtəlif sahələrdə də istifadə olunur. ABŞ ordusu barkodlardan şəxsi heyətin davamiyyətini və təlimini izləmək üçün istifadə edir. Həmçinin, Səudiyyə Ərəbistanındakı bir universitet tələbələrin mühazirələrdə iştirakını qeyd etmək üçün barkodlardan istifadə edib.
Mənbə: BBC News
Hazırladı: Muştaqova Nigar
