Bu gün:

Meksikada güclü tufandan sonra qədim piramida çöküb


Meksikada Pátzkuaro gölünün yaxınlığında güclü fırtına qədim piramidanın dağılmasına səbəb olub. Bəziləri üçün bu dağıntı getdikcə pisləşən qlobal iqlimin nəticəsidir və gələcək bəlaların əlaməti ola bilər.

Michoacan'ın İhuatzio Arxeoloji Saytında yerləşən struktur son vaxtlar yüksək temperaturdan qurumuş və çatlara səbəb olmuşdu. Bu çatlar suyun quruluşa daxil olmasına imkan verdi. İyulun 29-na keçən gecə güclü yağışlar nəticəsində struktur daha da zədələnib və cənub fasadının mərkəzi hissəsi dağılıb. Meksika Milli Antropologiya və Tarix İnstitutunun (INAH) verdiyi açıqlamaya görə, hadisədən sonra mütəxəssislər tez müdaxilə edə biliblər. “İyulun 30-da səhər saatlarında işçilər dəymiş ziyanı qiymətləndirmək üçün mədəni irs sahəsinə köçüblər”,– deyə INAH-ın bəyanatında deyilir. İspandan əvvəlki abidənin cənub əsasının ən azı altı pilləsinə ziyan dəydiyi, həm xarici divarlara, həm də daxili nüvəyə və daxili divarlara təsir etdiyi təsdiqləndi.

Öz zirvəsində İhuatzio təxminən 150 hektar ərazini əhatə edib və ən azı 84 struktura ev sahibliyi edib; onlardan yeddisi hazırda arxeoloji parkda nümayiş etdirilir. Qəsəbədə ilk dəfə eramızın 900-cü ildə nahuatl dilli qruplar məskunlaşmışdı, lakin onun ən parlaq dövrü Purepecha imperiyasının ilk mərkəzi kimi xidmət etdiyi eramızın 1200-1521-ci illəri arasında olmuşdur. “İyulun 30-da səhər saatlarında işçilər dəymiş ziyanı qiymətləndirmək üçün mədəni irs sahəsinə köçüblər”, INAH-ın bəyanatında deyilir. İspandan əvvəlki abidənin cənub əsasının ən azı altı pilləsinə ziyan dəydiyi, həm xarici divarlara, həm də daxili nüvəyə və daxili divarlara təsir etdiyi təsdiqləndi.

Öz zirvəsində, İhuatzio təxminən 150 hektar ərazini əhatə etdi və ən azı 84 struktura ev sahibliyi etdi; onlardan yeddisi hazırda arxeoloji parkda nümayiş etdirilir. Qəsəbədə ilk dəfə eramızın 900-cü ildə nahuatl dilli qruplar məskunlaşmışdı, lakin onun ən parlaq dövrü Purepecha imperiyasının ilk mərkəzi kimi xidmət etdiyi eramızın 1200-1521-ci illəri arasında olmuşduBu sivilizasiya güclü Aztek İmperiyasının müasir və əsas rəqibi idi. İki Mesoamerikan supergücü arasında çoxlu müharibələr baş verib. Bununla belə, Purepecha bölgədə Azteklərin fəth edə bilmədiyi yeganə yerli qruplardan biri olaraq qalıb.

İhuatsiodakı piramidal quruluşlar, çox güman ki, ruhani ayinlər və mərasimlər üçün istifadə edilən müqəddəs yerlər idi. Onlar mədəniyyətin qüdrətinin və nüfuzunun güclü simvolu kimi çıxış edərək bəzi siyasi rollar da götürdülər.

Purépecha xalqı hələ də Meksikanın qərbindəki Michoacan əyalətinin hissələrində yaşayır və onlar şərh edirlər ki, onların tarixi ənənələri strukturun dağılmasını yaxınlaşan əzabın əlaməti kimi görmüş ola bilər.

Feysbuk yazısında piramida qurucularını əcdadları kimi xatırladan Tariakuiri Alvarez bunun necə pis əlamət sayıldığını izah edib və “bəzi hadisələrin gəldiyini” göstərib.

“Tarixi məlumatlara görə, işğalçıların gəlişindən əvvəl o dövrün Purhé [Purépecha] dünyagörüşünə bənzər bir şey baş verdi, çünki tanrılar Nana Kuerhaépiri və K'eri Kurikweri narazı qaldılar”.


Mənbə: Arkeofili

Tərcümə etdi: Fatimə Şükürova

Paylaş
Şərh əlavə et