Bu həftə Rusiya Ukraynaya qarşı genişmiqyaslı işğalından sonra üçüncü dəfə Ukraynanın Luqansk vilayətini tam nəzarətə götürdüyünü iddia edib.
Rus əsgərlərinin 2024-cü ilin noyabr ayında Luqansk bölgəsinə göndərilməzdən əvvəl çəkilmiş şəkli.
"24media.az" "CNN"ə istinadən bildirir ki, Rusiya ordusu münaqişənin ilk ilindən etibarən Moskvanın qanunsuz şəkildə ilhaq etməyə çalışdığı dörd şərq vilayətindən biri olan Luqanskın demək olar ki, hamısına nəzarət edir. Analitiklər qeyd edir ki, cəbhə xəttində ciddi dəyişiklik olmadığı vaxtlarda Rusiyanın Müdafiə Nazirliyi irəliləyişləri şişirtmək vərdişinə malikdir.
Müharibəni izləyən qurumların, o cümlədən Vaşinqtonda yerləşən Müharibənin Öyrənilməsi İnstitutunun (ISW) məlumatına görə, bu ilin ilk üç ayında Rusiyanın Ukraynadakı irəliləyişi gündə təxminən 5 km olub. Bu, 2025-ci ilin ilk rübündəki 11 km ilə müqayisədə xeyli azdır. Bəzi ərazilərdə isə ukraynalılar irəliləyiş əldə edib. Ukrayna Luqanskın tam şəkildə Rusiyanın nəzarətində olması iddiasını rədd edib.
Ukrayna ordusunun sözçüsü Viktor Trequbov deyib: “Son altı ayda cəbhə xətti demək olar ki, heç dəyişməyib. Bu, onların tərəfdən bir növ 1 aprel zarafatına bənzəyir”. Luqanskı müdafiə edən Ukraynanın Üçüncü Ordu Korpusu bildirib ki, rus qüvvələri bölgəni tam ələ keçirmək cəhdləri çərçivəsində iki kəndə 144 uğursuz hücum həyata keçiriblər.
Müdafiə Nazirliyinin bu açıqlaması ilə eyni gündə Kreml sözçüsü Dmitri Peskov deyib ki, Ukrayna prezidenti Volodimir Zelenski artıq Ukrayna qüvvələrinə bütün Donbas bölgəsindən geri çəkilmə əmri verməli idi. O, bunu müharibənin “qaynar mərhələsini” bitirmək üçün zəruri adlandırıb. Donbas Luqansk və Donetsk vilayətlərini əhatə edir və Ukrayna hələ də bu ərazilərin təxminən 20%-nə nəzarət edir. ISW bildirib ki, Rusiyanın 2025 və 2026-cı illərdə Luqanskın ələ keçirilməsi ilə bağlı iddiaları cəbhədəki çox kiçik dəyişiklikləri şişirdərək rus qoşunlarının sürətlə irəlilədiyi barədə yanlış təəssürat yaratmaq məqsədi daşıyır.
Luqanskın azad edilməsi daha əvvəl 2022-ci ildə və ötən ilin iyununda da elan olunub. Həmin vaxt Kremlin təyin etdiyi vilayət rəhbəri Leonid Paseçnik bölgənin 100% Rusiya nəzarətində olduğunu bildirib. Oktyabr ayında isə Rusiya prezidenti Vladimir Putin deyib ki, bölgənin cəmi 0,13%-i hələ ələ keçirilməyib.
Ümumi mənzərə göstərir ki, Ukrayna qüvvələri 2024-cü ildə Rusiyanın Kursk vilayətinə daxil olduqdan sonra ən böyük irəliləyişi bu qış əldə edib. Ən ciddi uğurlar cənubda qeydə alınıb – burada Ukrayna Zaporojiya vilayətində təxminən 400 kvadrat kilometr əraziyə nəzarəti bərpa edib. ISW-nin məlumatına görə, Ukrayna qüvvələri dekabrda şimalda Kupyansk ətrafında azı 180 kvadrat kilometr ərazini geri alıb və bu mövqeləri əsasən qoruyub saxlayır.
Ukraynanın baş komandanı general Oleksandr Sırski ötən həftə bildirib ki, Ukrayna qüvvələri rus ordusunun ən zəif olduğu istiqamətlərdə əks-hücumlara üstünlük verir. Sırski deyib: “Düşmən hazırda bizim qaydalarla oynayır. O, uyğunlaşmağa və səylərini bizim irəlilədiyimiz istiqamətlərdə cəmləşdirməyə məcburdur”.
Zelenski cümə günü bildirib: “Rusiyanın itkiləri bu ilin mart ayında müharibənin əvvəlindən bəri ən yüksək səviyyəyə çatıb. Yalnız dron zərbələrimiz nəticəsində 33 min 988 rus hərbçisi öldürülüb və ya ağır yaralanıb. Artilleriya və digər zərbələr isə daha 1363 rus hərbçisini zərərsizləşdirib”.
Bununla yanaşı, Ukrayna da cəbhənin bir çox hissəsində ciddi canlı qüvvə çatışmazlığı ilə üzləşir. Zelenski Yaxın Şərqdəki müharibənin ABŞ silahlarının, xüsusilə də hava hücumundan müdafiə raketlərinin Ukraynaya çatdırılmasını azalda biləcəyindən narahat olduğunu bildirib. Bu raketlərin yüzlərlə ədədi Körfəz ölkələrinin müdafiəsi üçün göndərilib.
Banuçiçək Qurbanova
