Bu yeniliklərdən ən diqqət çəkəni düşüncə gücü ilə işləyən kompüterlərdir. Beləliklə, ağıl oxuma texnologiyası həqiqətən mümkündürmü? Budur təfərrüatlar:
Ağıl oxuma texnologiyasının əsasları
Düşüncə gücü ilə kompüterlərdən istifadə ideyası nevrologiya və süni intellekt sahələrindəki inkişaflara əsaslanır. Beyin-maşın interfeysləri (BMAs) kimi tanınan bu texnologiyalar beyin siqnallarını oxumaqla və bu siqnalları rəqəmsal əmrlərə çevirməklə işləyir. Beynimizdəki neyronlar elektrik fəaliyyətləri istehsal edir və bu fəaliyyətlər xüsusi olaraq hazırlanmış elektroensefaloqrafiya (EEG) cihazları ilə aşkar edilə bilər.
Neuralink və digər pionerlər
İlon Maskın Neuralink şirkəti bu sahədə böyük addımlar atan qabaqcıllardan biridir. Neuralink, beyinə yerləşdirilmiş kiçik implantlar sayəsində beyin siqnallarını oxuyub şərh edərək müxtəlif cihazları idarə etməyi mümkün etməyi hədəfləyir. Şirkətin ilkin sınaqları siçanlar və meymunlar üzərində uğurlu nəticələr göstərib. Bu texnologiya iflic olan insanlara kompüterləri və digər cihazları düşüncə gücü ilə idarə etməyə imkan verə bilər.
Ağıl oxumaq həqiqətən mümkündürmü?
Ağıl oxuma texnologiyası hələ inkişaf mərhələsindədir və fikirləri hərfi oxumaq hələ mümkün deyil. Bununla belə, müəyyən beyin siqnallarını tanımaqla sadə əmrləri yerinə yetirmək mümkün olub. Məsələn, insan kompüter ekranında kursoru hərəkət etdirə və ya sadəcə düşünərək mətni yaza bilər.
Potensial tətbiqlər və etik problemlər
Düşüncəli kompüterlərin potensial tətbiqləri genişdir. İflic olan və ya hərəkət qabiliyyəti məhdud olan insanlar üçün bu texnologiya gündəlik həyatlarını xeyli asanlaşdıra bilər. O, həmçinin oyun dünyasında və virtual reallıq proqramlarında inqilab edə bilər.
Bununla belə, bu texnologiyanın etik ölçüləri də müzakirə olunur. Mind-reading texnologiyası şəxsi məxfilik və təhlükəsizliklə bağlı əhəmiyyətli narahatlıqlar doğurur. Beyin siqnallarından zərərli məqsədlər üçün istifadə və şəxsi fikirlərin icazəsiz oxunması kimi risklər bu texnologiyanın istifadəsini məhdudlaşdıra bilən amillərdəndir.
Gələcəyə baxmaq
Düşüncə gücü ilə işləyən kompüterlər texnologiyanın qabaqcıl imkanlarını ortaya qoyur. Tam zehni oxumaq hələ mümkün olmasa da, bu sahədə irəliləyişlər ümidvericidir. Gələcəkdə beyin-maşın interfeysləri, çox güman ki, gündəlik həyatın bir hissəsinə çevriləcək və bir çox sahədə inqilab edəcək.
Texnologiyadakı bu inanılmaz inkişaflar elmi fantastika filmlərindən kənara çıxır və real dünyada görünür. Düşüncə ilə işləyən kompüterlər insan-maşın qarşılıqlı əlaqəsinin sərhədlərini itələməklə tamamilə yeni bir dövrün qapılarını açır.
Mənbə: Fikrimucit
Tərcümə etdi: Səidə Əsədli
